W momencie, gdy Twoja firma zaczyna się rozwijać, a jej produkty bądź usługi stają się coraz bardziej rozpoznawalne wśród nabywców, powinieneś rozważyć kwestię uzyskania ochrony prawnej na znak, którym sygnowane są towary i/lub usługi Twojej firmy. Znak towarowy, o którym mowa, to rodzaj oznaczenia, które przedsiębiorcy stosują w celu identyfikacji swoich produktów lub usług. Głównym celem artykułu jest wyjaśnienie czym jest znak towarowy oraz jak zarejestrować znak towarowy. Ponadto, znajdziesz w nim odpowiedzi na m.in. takie pytania jak:
- co to jest znak towarowy?
- jak zarejestrować znak towarowy?
- komu przysługuje prawo ochronne?
- kiedy znak towarowy nie zostanie objęty ochroną?
- unijny czy polski znak towarowy - jaki wybrać?
Znak towarowy – podstawowe informacje
Zgodnie z tym, o czym wspomniałem już na wstępie – znakiem towarowym może być każde oznaczenie, które można przedstawić w sposób graficzny, pozwalające na odróżnienie się danego towaru i/lub usług od pozostałych, podobnych na rynku. W konsekwencji, znakiem towarowym może być każde oznaczenie, które:
- umożliwia odróżnienie towarów jednego przedsiębiorstwa od towarów innego przedsiębiorstwa;
- można przedstawić w rejestrze znaków towarowych w sposób pozwalający na ustalenie jednoznacznego i dokładnego przedmiotu udzielonej ochrony.
Przykład - jak zarejestrować znak towarowy
Znak towarowy pozwala klientowi dokonać wyboru np. wody mineralnej w sklepie.
Jeśli każda butelka byłaby identyczna i nie zawierała etykiet, nie mógłby on podjąć świadomego wyboru. Znak towarowy pozwala więc odróżnić się danemu towarowi spośród podobnych towarów na rynku.
Opierając się na powyżej definicji, możemy stwierdzić, że znakiem towarowym może być przykładowo:
- wyraz (włącznie z nazwiskiem);
- rysunek;
- litera lub cyfra;
- kolor;
- forma przestrzenna (w tym kształt towaru lub opakowania);
- jak również w niektórych przypadkach unikalny dźwięk.
Komu przysługuje prawo ochronne?
Prawo chroniące dany znak towarowy przysługuje osobie, która zgłosiła jego zastrzeżenie lub nabyła do niego prawo. Wówczas staje się ona osobą uprawnioną do korzystania z określonego znaku towarowego.
Prawo ochronne może zostać udzielone na indywidualny znak towarowy zgłoszony przez:
- osobę fizyczną lub
- osobę prawną,
- organ administracji rządowej albo
- państwową jednostkę organizacyjną nieposiadającą osobowości prawnej, działającą w imieniu Skarbu Państwa.
Kiedy znak towarowy nie zostanie objęty ochroną?
Oczywiście istnieje taka możliwość, że Urząd Patentowy RP odmówi rejestracji znaku towarowego. Może się tak stać, kiedy znak towarowy nie będzie spełniał ustawowych wymagań. W szczególności następuje to, gdy znak nie ma wystarczającej mocy odróżniającej go od oznaczenia konkurencyjnego podmiotu. Ponadto znak towarowy nie może być zbyt ogólny. Mówiąc konkretniej, nie może jednoznacznie wskazywać na towar lub usługę, którą ma oznaczać. Przykładowo, wprowadzając na rynek gorzką czekoladę, nie możesz zastrzec dla niej znaku towarowego o nazwie „czekolada gorzka”.
Ustawodawca, dążąc do zapewnienia ochrony wszystkim uczestnikom rynku, wprowadził więc tzw. bezwzględne przesłanki odmowy udzielenia prawa ochronnego na znak towarowy. Uniemożliwiają one rejestrację znaku przez Urząd Patentowy RP, a są nimi w szczególności oznaczenia, które:
- składają się wyłącznie z elementów mogących służyć w obrocie do wskazania, w szczególności rodzaju towaru, jego pochodzenia, jakości, ilości, wartości, przeznaczenia, sposobu wytwarzania, składu, funkcji lub przydatności;
- zostały zgłoszone w złej wierze;
- są sprzeczne z porządkiem publicznym lub dobrymi obyczajami;
- ze swojej istoty mogą wprowadzać odbiorców w błąd, w szczególności co do charakteru, jakości lub pochodzenia geograficznego towaru (np. w odniesieniu do wyrobów alkoholowych, znak towarowy zawierający element geograficzny niezgodny z pochodzeniem wyrobu uważa się za znak wprowadzający odbiorców w błąd).
Jaki znak wybrać - polski czy unijny?
Jak możesz się łatwo domyślić, różnica między tymi dwoma znakami odpowiada, jakim zakresem terytorialnym ochrony będzie objęty zarejestrowany przez Ciebie znak towarowy. Mimo, że w nagłówku wyraźnie wskazałem na dwie opcje, w praktyce możemy spotkać się aż z trzema. W konsekwencji, swój znak towarowy możesz zastrzec na terenie Polski, Unii Europejskiej oraz w wielu krajach na świecie w ramach tzw. rejestracji międzynarodowej. Mając do wyboru szeroki wachlarz opcji, przy wyborze powinieneś kierować się interesami i celami swojego przedsiębiorstwa. Może Ci w tym pomóc udzielenie odpowiedzi na proste pytanie: czy zamierzasz rozwijać się jedynie na rynku polskim, czy może w przyszłości przewidujesz wejście na rynek europejski, a może chcesz działać również poza UE?
Po tym, jak zdecydujesz się na to, gdzie znak towarowy będzie chroniony powinieneś zgłosić się do odpowiedniego urzędu i zgłosić znak towarowy w procedurze:
- krajowej, jeśli chcesz by znak towarowy był chroniony na terenie Polski. Takiego zgłoszenia należy dokonać w Urzędzie Patentowym RP z siedzibą w Warszawie.
- unijnej, jeśli chcesz uzyskać ochronę na terenie Unii Europejskie. Takiego zgłoszenia należy dokonać w EUIPO (Urzędzie Unii Europejskiej ds. Własności Intelektualnej) z siedzibą w Alicante
- międzynarodowej, przeprowadzanej przez WIPO (Światową Organizację Własności Intelektualnej) z siedzibą w Genewie.
Co istotne, zawsze przed zarejestrowaniem danego oznaczenia jako znaku powinieneś dokładnie sprawdzić, czy w ogóle może zostać zarejestrowany jako znak towarowy/usługowy. Warto również sprawdzić, czy nie wchodzi on w konflikt z innymi, już zarejestrowanymi znakami na danym terytorium.
Może Cię zainteresować również artykuł:
_______________________________________________________
Autor wpisu: radca prawny Tomasz Cudnoch
Potrzebujesz pomocy prawnej w zakresie rejestracji znaku towarowego?
Skontaktuj się ze mną:
+48 509 100 326
kancelaria@cudnoch.eu